Znamy gospodarza Konferencji Społeczeństwo i Nauka w 2027 roku!

Trzeci, a zarazem ostatni dzień konferencji Stowarzyszenia Społeczeństwo i Nauka SPIN, poświęcono refleksji nad tym, jak sprawić, by opowieść o nauce była bardziej dostępna, angażująca i otwarta  na różnorodne potrzeby i możliwości odbiorców. Rozmowy dotyczyły zarówno barier architektonicznych, finansowych i społecznych, jak i sposobów projektowania wystaw, warsztatów i komunikacji. Liczy się  całość doświadczenia, dlateho nie mniej ważny jest także kontakt z pracownikami i pracowniczkami, ich energia, chęć pomocy i zwykły uśmiech.

Pozytywna energia. Inspirujące wystąpienia. Wspólnota doświadczeń. Synergia wiedzy praktyków i teoretyków! To krótka charakterystyka minionych trzech dni, które z pewnością przyniosą owoce w nadchodzących miesiącach.

„Choć jako Centrum Edukacji Lotniczej Kraków Airport co roku uczestniczymy w konferencji SPIN, dla mnie był to pierwszy raz, i teraz już wiem, dlaczego to wydarzenie na stałe wpisało się w nasz kalendarz. Możliwość spotkania w jednym miejscu osób, które na co dzień tworzą i rozwijają centra nauki w różnych zakątkach Polski, to naprawdę wyjątkowa okazja do rozmów, wymiany doświadczeń, pomysłów i inspiracji. To także przestrzeń do dzielenia się sposobami na to, jak opowiadać o nauce i przekazywać ją w sposób przystępny i dostępny dla każdego odbiorcy.” – podkreśla Natalia Dziedzic z Centrum Edukacji Lotniczej Kraków Airport i dodaje: „Cieszymy się też, że mogliśmy zaprosić uczestników konferencji do nas – do Centrum Edukacji Lotniczej Kraków Airport i pokazać im kawałek naszego lotniczego świata. Była to dla nas świetna okazja, by podzielić się tym, co robimy na co dzień, i spotkać się z osobami, które podobnie jak my wierzą, że nauka może być fascynująca, bliska i naprawdę dla wszystkich.”

Jednym z tematów omawianych w czwartek była dostępność finansowa. W ramach spotkania „Nauka dla każdego, kogo na to stać? Wykluczenie finansowe na ścieżce od przedszkolaka do profesora” dyskutowano przekładaniu się sytuacji ekonomiczniej na możliwość rozwijania zainteresowań i udziału w edukacji. Koszty, ale też czas, miejsce zamieszkania czy wcześniejszy kontakt z nauką mocno wpływają na dostępność nauki. Zastanawiano się również nad zmianami demograficznymi, jak przygotowywać ofertę dla osób dorosłych oraz przewidywać potrzeby tych, którzy… dopiero w przyszłości zostaną odbiorcami naszych centrów nauki.

Dużo uwagi poświęciliśmy projektowaniu doświadczeń edukacyjnych, też w nieoczywistych  miejscach. Przynajmniej w pierwszej myśli. Warsztat „Detektywi nauki” udowodnił, że na przykład lotnisko świetnie nadaje się do odkrywania nauki. Podobnie jest z codziennym, zwykłym otoczeniem, gdzie zachwycać, badać, zadawać pytania można w nieskończoność. Z kolei panel „To samo, ale inaczej? Kto naprawdę projektuje doświadczenie wystawy?” dotyczył tworzenia angażujących ekspozycji. Rozmawiano o narzędziach takich jak Customer Journey Map, pomagających prześledzić doświadczenie odbiorcy od pierwszego kontaktu z wystawą aż po jej zakończenie. Bo dobra ekspozycja to taka, która angażuje we ”współdoświadczanie”, łącząc rzetelną wiedzę z emocjami.

Ważnym tematem była również dostępność nauki i edukacji w kontekście nowych technologii oraz sztucznej inteligencji. Podczas debaty „Kogo wyklucza AI? Dostępność i nierówności w edukacji” eksperci rozmawiali o możliwościach wykorzystania AI, ale także o ryzyku, że niektóre rozwiązania mogą pogłębiać istniejące nierówności lub tworzyć nowe bariery i nierówności. Zastanawialiśmy się, kto może na nich skorzystać, a kto pozostanie poza jej zasięgiem, jakie nowe bariery i nierówności tworzy sztuczna inteligencja. Z kolei w panelu „Czy centra nauki mogą być dostępne?” rozmowa wykraczała daleko poza kwestie architektoniczne. Zwracano uwagę, że dostępność obejmuje również sposób prowadzenia zajęć, formę przekazywania treści, komunikację czy możliwość mulitsensorycznego uczestnictwa.

Dlaczego jedne opowieści zmieniają sposób, w jaki myślimy o świecie, podczas gdy inne szybko odchodzą w zapomnienie? Jak współczesne mity, symbole i narracje wpływają na nasze postrzeganie nauki, społeczeństwa i rzeczywistości? To tematy, które poruszył na zakończenie konferencji w wykładzie mistrzowskim prof. Marcin Napiórkowski z Uniwersytetu Warszawskiego – semiotyk kultury, badacz współczesnych mitologii, komunikacji społecznej i pamięci zbiorowej oraz autor książek popularyzujących nauki humanistyczne. W swoim wystąpieniu prof. Napiórkowski zwrócił uwagę, że opowieści nie tylko porządkują fakty, lecz także nadają im znaczenie. W spolaryzowanym społeczeństwie ludzie często oceniają informacje przez pryzmat przynależności grupowej i własnych wartości. Dlatego przekaz naukowy odebrany jako atak na czyjąś tożsamość może wywołać opór, nawet jeśli opiera się na rzetelnych danych. Badacz mówił również o dezinformacji i mechanizmach, które utrwalają podziały, w tym o algorytmach mediów społecznościowych. Wskazywał, że skuteczna komunikacja naukowa nie polega wyłącznie na przekazywaniu faktów ani na narzucaniu racji. Wymaga także zrozumienia perspektywy odbiorców i szukania wspólnych wartości, a wtedy nauka może stać się częścią wspólnej opowieści o świecie. To szczególnie ważne w rozmowach o tematach budzących silne emocje.

Dziękujemy zespołowi Małopolskiego Centrum Nauki „Cogiteon” za gościnność i stworzenie przestrzeni do spotkań, wymiany myśli i inspiracji. W stronę Komitetu Programowego kierujemy słowa wdzięczności za ogrom pracy, bogactwo tematów i włączenie różnych środowisk do dyskusji. Dziękujemy również prelegentkom i prelegentom za inspirujące wystąpienia, a wszystkim uczestniczkom i uczestnikom za obecność i zaangażowanie, które wnieśliście do naszego corocznego święta!

Do zobaczenia na kolejnej edycji Konferencji Stowarzyszenia ,,Społeczeństwo i Nauka SPIN” – jej 15. odsłona odbędzie się na początku września 2027 roku w Toruniu! Gospodarzem imprezy będzie Centrum Nowoczesności Młyn Wiedzy. Już dzisiaj serdecznie zapraszamy do udziału!